Niezwykłe kobiety pióra, obok których nie można przejść obojętnie (literatura zagraniczna)

Czas czytania: 4 min

Pojęcie „literatura kobieca” uchodzi za ambiwalentne. Swego czasu istniał nawet podział na literaturę kobiecą i „dla kobiet”. Ta druga miała być bardziej ambitna. Problem polega na tym, że wielkie powieści napisane przez kobiety przez długie lata były stawiane na równi z romansidłami pokroju Harlequina. Nawet takie tytuły jak „Wichrowe Wzgórza” czy „Jane Eyre” traktuje się z przymrużeniem oka. A przecież to doskonale napisane książki, których bohaterkami są silne, charakterne kobiety! Proces zamiany negatywnych konotacji na przykłady kobiecej twórczości, która uczy i zachwyca, może chwilę potrwać. My dorzucamy do niego swoją cegiełkę w postaci kilku akapitów na temat naszych ulubionych zagranicznych pisarek.

 

Patti Smith

Malarka, poetka, performerka, punkówa… Można wymieniać w nieskończoność. Patti Smith to kobieta o wielu talentach. Kobieta, która w grudniu ubiegłego roku skończyła 71 lat, a nadal pozostaje aktywna w świecie sztuki i nie przestaje zadziwiać. Scenicznej energii pozazdrości jej niejeden młody wokalista! Dzisiaj wspomnimy jednak o jej twórczości literackiej, a dokładniej o dwóch pozycjach z jej dorobku pisarskiego. „Poniedziałkowe dzieci” i „Pociąg linii M” to swoiste pamiętniki, które w barwny, niezwykle poetycki zarówno pod względem językowym, jak i wrażeniowym sposób opisują jej dotychczasowe życie. W pierwszej książce Patti skupia się na swoim dojrzewaniu artystycznym, w drugiej, naznaczona bolesnymi doświadczeniami, na dojrzewaniu w wymiarze ludzkim, duchowym. Jeśli masz w sobie choć trochę rock’n’rolla i jesteś ciekawa, jak wyglądało życie nowojorskiej bohemy artystycznej na przełomie kilku dziesięcioleci, tych dwóch tytułów nie może zabraknąć na Twojej półce.

 

Susan Sontag

Zmarła w 2004 roku Sontag była czołową amerykańską myślicielką, pisarką, krytyczką i aktywistką, a prywatnie wieloletnią partnerką fotografki Annie Leibovitz. Jej dorobek pisarski został przetłumaczony na ponad 30 języków. W Polsce znana jest głównie dzięki jej twórczości eseistycznej, przez którą przebija ostry jak brzytwa umysł i niespotykana wrażliwość. Susan Sontag potrafiła przekuć każde osobiste doświadczenie w temat kolejnego dzieła. A interesowało ją dosłownie wszystko. Wystarczy wspomnieć, że jej bodajże najsłynniejszą książką jest ta o fotografii, której sama zresztą nie praktykowała. Jej styl nie należy do najłatwiejszych, a sposób argumentowania może wydawać się zawiły, jednak gdy poświęcimy mu wystarczająco dużo uwagi, okazuje się niespotykanie wnikliwy i wartościowy. Jeśli lubisz robić zdjęcia, polecamy Ci właśnie książkę „O fotografii”. Jeśli z kolei dobrze czyta Ci się wywiady-rzeki, sięgnij po „Myśl jako forma odczuwania”, czyli zapis rozmowy Sontag z Jonathanem Cottonem. Jedno jest pewne – te teksty na pewno nie pozostawią Cię obojętną. 

 

Rebecca Solnit

Autorka esejów i książek, amerykańska intelektualistka i aktywistka feministyczna. Z jej twórczością zapoznaliśmy się podczas lektury zbioru esejów „Mężczyźni objaśniają mi świat”, który pojawił się na polskim rynku dzięki wydawnictwu Karakter. Spójrzmy tylko na okładkę! Znajdujący się na niej asterysk w metaforyczny sposób odsyła do miejsca, które nadal bywa oferowane kobietom – na margines. Solnit opowiada o przemocy wobec kobiet jako formie kontroli społecznej. O przemocy symbolicznej, polegającej na narzucaniu męskiego punktu widzenia oraz przemocy fizycznej uwierzytelnionej przerażającymi statystykami i przykładami prawdziwych, głośnych wydarzeń. Zbiór otwiera anegdota o przyjęciu, podczas którego autorka jest pouczana przez gospodarza na temat książki, którą sama napisała. Kolejne eseje nie są już tak „humorystyczne”. Jednak pomimo wagi poruszanych w nich tematów, książka jest napisana lekko i nie można się od niej oderwać.

 

Virginia Woolf

Choć na naszej liście znalazły się dotychczas pisarki współczesne, nie może na niej zabraknąć tej wyjątkowej damy. Przyczyny są powszechnie znane – Virginia jest jedną z najważniejszych przedstawicielek literatury modernistycznej, a tematyka jej powieści i nieprześcignione nowatorstwo sprawia, że jej teksty nadal są aktualne. I zapewne pozostaną takie jeszcze przez długi czas. Angielska pisarka i feministka już za życia była znaczącą postacią w środowisku literackim i członkinią legendarnej Bloomsbury Group (grupa artystów działająca do II wojny światowej), a jej tragiczne losy wzruszają i inspirują kolejne pokolenia młodych intelektualistów. W swoich powieściach: „Pani Dalloway”, „Do latarni morskiej”, „Podróż w świat” i innych, zerwała z zasadami realizmu i wprowadziła innowacyjne techniki narracyjne, takie jak monologi wewnętrzne zapisane w formie strumienia świadomości. Była przy tym doskonałą obserwatorką – obnażała ludzkie słabości, wyczuwała społeczne nastroje i demaskowała obłudę. Od czego zacząć? Najlepiej od klasyka – „Pani Dalloway”.

 

W naszym zestawieniu , zupełnie przypadkiem, goszczą wyłącznie pisarki anglojęzyczne. Oczywiście nie oznacza to, że kobiety innych narodowości nie mają w dziedzinie literatury swoich wybitnych reprezentantek. Ale o tym wkrótce. Mamy nadzieję poznać je wszystkie!

Higiena intymna dla świadomych kobiet